Šlahanje

My Serbja rady swjećimy a jedna z najrjeńšich składnosćow za to je kwas. W tutym zwisku je tójšto nałožkow, jedyn z nich je tak mjenowane šlawanje. Zwotkel pak so tele słowo bjerje a kak móhli to němsce mjenować? Tu dyrbju najprjedy raz wujasnić, zo je šlawanje hromadźe sćehnjene z połneje formy šlahowanje. Zakład je werb šlahować, z wariantu šlahać. A to je zaso wotwodźene wot substantiwa šlaha – „Sperre“. Rěčespytnicy sej njejsu přezjedni, zwotkel tute słowo pochadźa: móže to być požčonka z němskeho „Schlag“ – kaž w „Schlagbaum“, ale móže to być tež originalne słowjanske słowo, kiž ma swoje paralele mjez druhim w rušćinje a pólšćinje. Němsce móžemy na to prajić „Wegsperre“ abo tež „Brautmaut“ – podobny nałožk kaž naše šlahowanje bě a je po cyłym němskorěčnym teritoriju rozšěrjeny, haj saha hač do Rakuskeje. Wo našim serbskim šlahanju pisaše hižo 1841 Smoler w přidawku k swojej zběrce pěsničkow – tuž drje je to hižo woprawdźe starodawny nałožk. A hdyž bě pozadk prjedy jónu snano překročenje wjesneje hranicy přez njewjestu abo nawoženju ze susodneje wsy, tak to dźensa skerje rozumimy jako zawdawk za zbožowne mandźelstwo.

S. Wölkowa

temy: pochad słowow, regionalne rozdźěle w serbšćinje

klučowe słowa: pochad, požčonka

hesła: šlahanje, šlawanje, šlahać, šlawać, šlaha, Sperre, Wegsperre